Pomoc prawna

Kwestia dotycząca korzystania z „prawa ubogich” nie jest powszechnie znana. Instytucja „prawa ubogich” polega na zapewnieniu przez państwo świadczeń umożliwiających dostęp do pomocy prawnej dla osób niezamożnych (ubogich). Treść tego prawa sprowadza się do świadczenia uprawnionemu przez ustanowionego dla niego z urzędu adwokata nieodpłatnej pomocy prawnej w postępowaniu cywilnym, karnym lub administracyjnym. Prawo to jest przyznawane przez sąd osobom niezamożnym. W postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest to prawo pomocy. Każdy kto nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa prawnego może żądać ustanowienia kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu. W postępowaniu karnym masz prawo do ubiegania się o ustanowienie obrońcy z urzędu, a jeśli występujesz jako oskarżyciel posiłkowy lub powód cywilny masz prawo do ubiegania się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Moja rada: jeśli nie stać Ciebie na uiszczenie opłaty sądowej od pisma wnoszonego do sądu, jeśli sprawa jest zawiła i skomplikowana, a nie stać Ciebie na adwokata z wyboru zwróć się do sądu z wnioskiem o częściowe lub całkowite zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Pamiętaj, że do takiego wniosku należy dołączyć oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach.

Moja rada: jeśli nie wiesz do jakiego sądu możesz wystąpić o ustanowienie adwokata z urzędu np. w postępowaniu przygotowawczym najlepiej zadzwoń do sekretariatu najbliższego sądu i tam uzyskasz informację.

Niestety, pomoc prawna świadczona poza procesem osobom najuboższym w formie porad prawnych nie jest ustawowo uregulowana. W związku z tym Naczelna Rada Adwokacka stara się zapewnić osobom najuboższym profesjonalną pomoc prawną i w tym celu organizuje Dni Bezpłatnych Porad Prawnych. Szczegółowym ustalaniem przebiegu takich inicjatyw zajmują się Okręgowe Rady Adwokackie, które wskazują imiennie adwokatów udzielających bezpłatnych porad prawnych. W czerwcu 2011r. Naczelna Rada Adwokacka zorganizowała kolejną – V edycję Bezpłatnych Porad Prawnych.

Moja rada: jeśli nie stać Ciebie na poradę prawną u adwokata z wyboru możesz skorzystać z Bezpłatnych Porad Prawnych. O najbliższym terminie takich porad dowiesz się dzwoniąc do siedziby najbliższej Okręgowej Rady Adwokackiej

PRAWO DO SĄDU

Zgodnie z art. 45 Konstytucji RP, każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Z zasady tej wynika, że sąd cywilny, administracyjny czy też karny prowadząc postępowanie zgodnie z obowiązującą procedurą musi umożliwić stronom tego postępowania na swobodne przedstawienie swojego stanowisk w sprawie.

Z prawa do sądu wynika zasada instancyjności jako proceduralna zasada postępowania sądowego. Stanowi o tym art. 78 Konstytucji zgodnie z którym każda ze stron ma prawo do zaskarżania orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Pewną niedogodnością związaną ze swobodnym korzystaniem z tej zasady jest art. 446 § 1 Kodeksu postępowania karnego, w którym ustawodawca ustanowił tzw. przymus adwokacki. Przymus adwokacki polega na tym, że pewne czynności muszą być dokonane przez adwokata. Zgodnie z przepisem art. 446 § 1 kpk adwokat powinien sporządzić: apelację od wyroku sądu okręgowego, gdy nie pochodzi ona od prokuratora lub radcy prawnego. Zgodnie z postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 08 kwietnia 2009r. Sygn. akt II Akz 235/2009 „Do spełnienia wymogu przymusu adwokackiego nie wystarczy złożenie przez adwokata podpisu pod pismem sporządzonym przez oskarżonego. Podkreślić należy, że przymus adwokacki wprowadzony przez ustawodawcę nie ma na celu utrudnienia oskarżonym prawa do obrony, lecz jest wynikiem potrzeby zapewnienia, odpowiedniego pod względem merytorycznym i formalnym, opracowania środka odwoławczego od orzeczeń sądu okręgowego zapadłych w sprawach z reguły skomplikowanych pod względem faktycznym i prawnym, które są zagrożone najwyższymi ustawowymi sankcjami karnymi.”

Prawo do obrony oskarżonego nie zostaje w takiej sytuacji w żaden sposób naruszone, ponieważ w myśl art. 80 kpk oskarżony musi mieć obrońcę przed sądem okręgowym jako sądem pierwszej instancji. Jednak obligatoryjna obrona dotyczy tylko takiej sytuacji, w której oskarżonemu zarzucono zbrodnię lub, gdy w czasie procesu jest pozbawiony wolności. Zatem oskarżony nie musi mieć obrońcy przed sądem okręgowym jako sądem I instancji
w sprawach o występki, a także wtedy kiedy podczas procesu karnego przebywa na wolności. Tak więc jeśli przed sądem okręgowym jako sądem I instancji oskarżony występował bez adwokata to i tak nie może samodzielnie wnieść od takiego wyroku apelacji. W celu wniesienia, bądź tylko sporządzenia apelacji od wyroku sądu okręgowego oskarżony musi wynająć adwokata. Przymus adwokacki ustanowiony w art. 446 § 1 kpk dotyczy nie tylko oskarżonego, ale również powoda cywilnego oraz oskarżyciela posiłkowego. Tak więc powód cywilny i oskarżyciel posiłkowy do wniesienie bądź tylko do sporządzenia apelacji musi wynająć adwokata lub radcę prawnego.

Moja rada: jeśli nie stać Ciebie na adwokata z wyboru, a jednocześnie zachodzą przesłanki określone w art.78 § 1 kpk wówczas możesz wystąpić z wnioskiem o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i wniesienia apelacji, bądź tylko w celu jej sporządzenia i podpisania.

NOTA PRAWNA
Powyższe zagadnienia opracowane zostały jedynie na potrzeby informacji o mojej działalności zawodowej, a poruszane w nich kwestie stanowią wyłącznie informację o usługach prawnych jakie świadczę w ramach Kancelarii Adwokackiej. Zagadnienia te nie mają charakteru opinii prawnej, ani też nie zawierają analizy prawnej dotyczącej skutków prawnych zdarzeń tam przedstawionych. Powyższe zagadnienia w żadnym wypadku nie są poradą prawną, gdyż mają charakter wyłącznie informacyjny o mojej działalności zawodowej i przekazywane są na stronie internetowej zgodnie z przepisami Kodeksu Etyki Adwokackiej.

Powrót do góry